Streuobstweiden in het Noordelijke Zwarte Woud
Hoogstamfruitbomen op bloeiende weiden bepalen het Biet-landschap - een soortenrijk cultuurlandschap tussen bos en hoogte. Wat streuobstweiden zijn, waarom ze verdwijnen, waarom Baden-Wurttemberg ze ondersteunt, en waar je ze rond Schellbronn kunt beleven.
Streuobstweiden zijn geen plantages in strakke rijen: op extensief gebruikte weiden staan hoogstam-appel-, peren- en andere fruitbomen met veel onderlinge afstand, vaak oude rassen die je zelden in de supermarkt vindt. Onder de bomen groeit weidegras; in de lente bloeit het, in de herfst ruikt het naar rijp fruit. Zo zag het landschap van Heckengau en Biet er lang uit.
Deze open structuur maakt streuobstweiden tot een van de soortenrijkste leefgebieden van Midden-Europa. In boomkronen, grasland en bosranden leven vogels, vleermuizen, wilde bijen en talloze insecten. De oude fruitbomen bepalen tegelijk het beeld van de hoogte tussen dennenbos en open velden met weidse uitzichten over het Biet.
In de 20e eeuw zijn veel percelen verdwenen of verwaarloosd. Woningbouw, intensievere landbouw en gebrek aan opvolging maakten van ooit alledaagse boomgaarden zeldzame eilandjes. Zonder snoei, heraanplant en extensief maaibeheer gaan bomen achteruit, en daarmee verdwijnen leefruimte en rassenrijk fruit.
Daarom zet Baden-Wurttemberg al lang in op behoud en herstel. Het land ondersteunt onder meer vakkundige snoei, landschapsbeheer en samenwerking tussen eigenaars, verenigingen en cidermakers, met als doel de bestanden en leefgebieden te behouden. Grotere streuobstbestanden zijn wettelijk beschermd; omzetting is alleen met compensatie mogelijk. Het principe luidt behoud door gebruik. Actuele subsidiemogelijkheden voor streuobst staan op het staatsportaal.
Rond Schellbronn is deze geschiedenis nog zichtbaar. Aan de rand van het natuurgebied Buchelberg, in Muhlhausen en aan de dorpsrand van Schellbronn lagen vroeger grotere streuobstpercelen; vandaag vaak nog losse bomen. Een levend tegenvoorbeeld is de Streuobstwiese Herzbohnengarten in Steinegg, waar de lokale BUND-groep al decennia hoogstambomen van inheemse rassen onderhoudt en de oppervlakte duurzaam veiligstelt.
In en rond Ferienpark Schellbronn loop je vaak al midden in dit landschap: streuobstweiden en losse bomen tussen bospaden en Heckengau, in de lente wit-roze bloesem, in de late zomer fruit om te proeven waar dat is toegestaan. Geen strak programma nodig, eerder een rustige wandeling, picknick in het zicht van de bomen en fotos in avondlicht. Streuobst is hier geen decor, maar onderdeel van de regionale Schwarzwald-ervaring.